Θέση: Νοτιοανατολικά από την Αλόννησο. (N39:04.13, E24:06.81 Όρμος Λιμάνι)

Απόσταση από το Πατητήρι 13 νμ

Τοποθεσία της Νήσου ΣκάτζουραΈκταση: 7,7 τ.χλμ

Ψηλότερη κορυφή: 107μ.

Ανάμεσα στην Αλόννησο και τη Σκύρο βρίσκεται το χαμηλό νησί Σκάτζουρα με έκταση 7,7 τ.χλμ. και ύψος που φτάνει μόνο μέχρι τα 107μ. Και αυτό το νησί ανήκει στη μονή Μεγίστης Λαύρας του Αγίου Όρους, όπως και η Κυρά Παναγιά. Το εγκαταλειμμένο μοναστήρι βρίσκεται στο ψηλότερο σημείο του νησιού. Ήσυχο λιμανάκι για να πιάνουν τα καΐκια δεν υπάρχει στο νησί. Το έδαφος του καλύπτεται από μακία και φρύγανα και μερικούς ψηλούς κέδρους.

Ανάμεσα στους λόφους της βόρειας πλευράς του νησιού απλώνεται μια εύφορη πεδιάδα. Τα ελαιόδεντρα είναι πλέον εγκαταλειμμένα. Στο νησί υπάρχουν πλούσια αποθέματα μαρμάρου, με την ίδρυση όμως του Εθνικού Πάρκου, απαγορεύτηκε η περαιτέρω εκμετάλλευση του ορυχείου.

Μπροστά από τα Σκάτζουρα βρίσκονται τα νησάκια Κασίδι, Λαχανού, Πολεμικά, Στρογγυλό, Πράσο, Σκαντίλι και Κόρακας. Εδώ έρχονται την περίοδο της αναπαραγωγής τους, κορμοράνοι, φαλακροκόρακες, και διάφορα είδη γλάρων για να κλωσήσουν τα αυγά τους. Τα νησάκια Πολεμικά και Λαχανού ήταν κάποτε ενωμένα σε ένα νησί, που διασπάστηκε λόγω των αλλεπάλληλων τεκτονικών κινήσεων. Παρόλο που είναι απομακρυσμένο από τα υπόλοιπα ερημόνησα, τα Σκάτζουρα ανήκουν στη Ζώνη Α του Εθνικού Πάρκου.

Στην θέση "Κουρούπι" έχει εντοπισθεί οχυρωμένη εγκατάσταση ελληνιστικής εποχής, ενώ στην ύπαιθρο γύρω από το παλιό μοναστήρι υπάρχουν ίχνη αγροτικών εγκαταστάσεων ιστορικών χρόνων.

Η διαδρομή για να ανεβείτε στο μοναστήρι είναι καταπληκτική και σίγουρα η θέα θα σας αποζημιώσει όταν ανεβείτε στην κορυφή. Δυστυχώς το μοναστήρι είναι υπό κατάρευση αν και προ τριετίας ακούστηκε ότι θα ανακαινιζόταν αλλά χωρίς τελικά να γίνει κάτι. Γύρω από το μοναστήρι υπάρχουν πολλές αγροτικές εγκαταστάσεις όπως θα διαπιστώσετε όσοι ανέβετε μέχρι επάνω. Το μοναστήρι είναι αφιερωμένο στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και ελεγχόταν από το Πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης. Είχε πολλούς καλόγερους που το ανέδειξαν σε μεγάλο Μοναστικό κέντρο της εποχής εκείνης. Κάποια στιγμή για άγνωστη αιτία το μοναστήρι εγκαταλήφθηκε τελείως για αρκετά χρόνια εως ότου ο Αρχιερεύς Πισιδίας Σεραφείμ πήγε στο νησί και βοήθησε στο να ξαναλειτουργήσει. Με χρηματική ενίσχυση ξανακτίζει το μοναστήρι αλλά για άγνωστο λόγο εγκαταλείπει τη προσπάθεια του και εγκαταλείπει το νησί. Ο μοναχός Ησαΐας απο τη μονή Μεγίστης Λαύρας ολοκληρώνει την προσπάθεια του Σεραφείμ. Το Μοναστήρι άρχισε να είναι και πάλι προσοδοφόρο και αδελφοποιείται με τη Μεγίστη Λαύρα η οποία διατηρεί μέχρι σήμερα στενούς ιδιοκτησιακούς δεσμούς. Μέχρι το 1837 τα Σκάντζουρα ήταν εθνική γη αλλά από 1838 θεωρείται εκκλησιαστική. Την περίοδο της χούντας εγκαταστάθηκαν στο νησί οκτώ πολιτικοί εξόριστοι οι οποίοι επισκεύασαν το κτίριο και την εκκλησία, φέρανε κότες και κουνέλια και καλλιέργησαν πατάτες ενώ ταυτόχρονα άρχισαν εργασίες για την εξόρυξη του σπάνιου μαρμάρου που υπάρχει εκεί. Το 1974 έφυγαν και οι καλόγεροι και το νησί ερήμωσε μέχρι σήμερα.

Για όσους πάνε με δικό τους σκάφος, στο νησί υπάρχει καλή κάλυψη Cosmote, και κάνοντας το περίπλου δεν θα συναντήσετε πολλές παραλίες, υπάρχει μια στην πλευρά προς Σκύρο με άσπρο βότσαλο και άμμο. Oι υπόλοιπες είναι μέσα στον όρμο Λιμάνι όπου σίγουρα θα συναντήσετε και αγκυροβολημένα αλιευτικά. Εκει θα σταματήσετε όσοι θέλετε να ανεβείτε και στο μοναστήρι.


Μερικές φωτογραφίες από τα Σκάτζουρα

 

/30


Βιβλιογραφία: Ε. Σκαφιδά - Επιφανειακές έρευνες στην Αλόννησο και ερημόνησα